การเจรจาสหรัฐฯ-อิหร่าน: 5 ประเด็นหินที่ต้องเจอในการเจรจาที่อิสลามาบัด

โดย พอล อดัมส์
11 เมษายน 2026

การเจรจาสันติภาพระหว่างสหรัฐฯ และอิหร่านมีกำหนดเริ่มขึ้นในปากีสถานวันเสาร์นี้
สถานที่พร้อมแล้ว การ์ดประจำที่แล้ว และขอบทางถนนขาเข้าก็เพิ่งทาสีเหลืองสลับดำใหม่เอี่ยม อิสลามาบัดรอคอยอยู่

ในฐานะเจ้าภาพการเจรจาสหรัฐฯ-อิหร่านที่สำคัญยิ่งนี้ เจ้าหน้าที่รัฐบาลปากีสถานกำลังปล่อยสัญญาณในเชิงบวก โดยเน้นย้ำว่าต่างจากประเทศอื่นๆ หลายประเทศ พวกเขาได้รับความไว้วางใจจากทั้งสองฝ่าย

คนที่จะเป็นหัวหน้าคณะผู้แทนสหรัฐฯ คือรองประธานาธิบดี เจ.ดี. แวนซ์ ก็พูดเสียงดูดีเหมือนกัน

"ถ้าอิหร่านเต็มใจเจรจาด้วยความสุจริตใจ" เขาพูดก่อนออกจากสหรัฐฯ "เราก็พร้อมยื่นมือเข้าไปหา"

แต่ก็มีคำเตือนด้วย

"ถ้าพวกเขาจะเล่นเกม ก็จะพบว่าทีมเจรจาไม่ได้ต้อนรับขนาดนั้น"

พูดตรงๆ ก็คือ มีอุปสรรคเป็นภูเขาเลาการอยู่ข้างหน้า

เลบานอน

ปฏิบัติการทางทหารที่อิสราเอลดำเนินต่อฮิซบอลเลาะห์ พันธมิตรของอิหร่านในเลบานอน ขู่ว่าจะทำให้การเจรจาล้มก่อนจะเริ่มด้วยซ้ำ

"การดำเนินการเหล่านี้ต่อไปจะทำให้การเจรจาไร้ความหมาย" ประธานาธิบดีอิหร่าน มาซูด เปเซชเกียน โพสต์บน X

"นิ้วของเราอยู่บนไกปืนเสมอ อิหร่านจะไม่มีวันทิ้งพี่น้องชาวเลบานอน"

นายกรัฐมนตรีอิสราเอล เบนจามิน เนทันยาฮู บอกว่า "ไม่มีหยุดยิง" เมื่อพูดถึงฮิซบอลเลาะห์ แต่คำเตือนของอิสราเอลที่ให้ชาวบ้านในย่านชานเมืองทางใต้ของเบรุตอพยพนั้น ยังไม่ได้นำไปสู่การปฏิบัติการเพิ่มเติมใดๆ

ประธานาธิบดีสหรัฐฯ โดนัลด์ ทรัมป์ บอกว่าปฏิบัติการของอิสราเอลในเลบานอนจะ "เบาลงกว่าเดิมหน่อย" จากนี้ไป และกระทรวงการต่างประเทศสหรัฐฯ ระบุว่าการเจรจาโดยตรงระหว่างอิสราเอลกับเลบานอนจะเกิดขึ้นที่วอชิงตันสัปดาห์หน้า

จะเบาพอที่อิหร่านจะพอใจหรือเปล่า ต้องรอดูกัน

ช่องแคบฮอร์มุซ

อีกประเด็นที่อาจทำให้การเจรจาสะดุดตั้งแต่แรก คือเส้นทางขนส่งน้ำมันสำคัญอย่างช่องแคบฮอร์มุซ

ทรัมป์บอกว่าอิหร่าน "ทำได้แย่มาก" ในการปล่อยให้เรือผ่านช่องแคบ ทั้งที่ตอนแรกบอกว่าจะทำ

"นี่ไม่ใช่ข้อตกลงที่เรามี!" เขาประกาศในโพสต์บน Truth Social กล่าวหาอิหร่านว่า "ไม่มีเกียรติ"

เรือผ่านได้น้อยมาก โดยมีเรือหลายร้อยลำและลูกเรือประมาณ 20,000 คนยังติดอยู่ในอ่าวเปอร์เซีย

หลังจากบีบช่องทางน้ำสำคัญนี้ได้แล้ว อิหร่านดูเหมือนตั้งใจจะทำให้เป็นทางการ โดยเรียกว่าเป็นน่านน้ำอธิปไตยของอิหร่าน และพูดถึงกฎใหม่ที่จะควบคุมว่าอะไรผ่านได้หรือผ่านไม่ได้

เมื่อวันพฤหัสบดี อิหร่านประกาศสร้างเส้นทางเดินเรือใหม่ทางเหนือของช่องทางแยกการจราจรเดิม 2 ช่องทาง ในแถลงการณ์ที่เล่นกับความกลัวของบริษัทเดินเรืออย่างตั้งใจ ระบุว่าเส้นทางใหม่จำเป็น "เพื่อหลีกเลี่ยงการมีอยู่ของทุ่นระเบิดต่อต้านเรือหลายชนิดในเขตจราจรหลัก"

ท่ามกลางรายงานว่าเรือบางลำที่ผ่านไปได้ในช่วงสัปดาห์ที่ผ่านมาต้องจ่ายค่าผ่านทาง 2 ล้านดอลลาร์ (ราว 1.5 ล้านปอนด์) ทรัมป์เตือนว่าอิหร่าน "อย่าคิดเก็บค่าธรรมเนียมจากเรือบรรทุกน้ำมัน"

นิวเคลียร์

ประเด็นที่ใหญ่ที่สุดและยืดเยื้อมาที่สุด ก็คือเรื่องนิวเคลียร์

ทรัมป์บอกว่าเขาสั่งปฏิบัติการเอพิค ฟิวรี ส่วนหนึ่งก็เพื่อให้มั่นใจว่าอิหร่าน "จะไม่มีวันมีอาวุธนิวเคลียร์ได้"

อิหร่านบอกว่าไม่เคยพยายามสร้างระเบิด ซึ่งเป็นคำกล่าวอ้างที่รัฐบาลตะวันตกส่วนใหญ่สงสัยอย่างมาก แต่ก็ยืนยันว่าในฐานะภาคีของสนธิสัญญาไม่แพร่ขยายอาวุธนิวเคลียร์ พวกเขามีสิทธิเสริมสมรรถนะยูเรเนียมเพื่อวัตถุประสงค์พลเรือน

ข้อเสนอ 10 ข้อของอิหร่าน ที่ทรัมป์บอกว่าเป็น "พื้นฐานที่ใช้เจรจาได้" นั้น รวมถึงการเรียกร้องให้ชุมชนระหว่างประเทศยอมรับสิทธิในการเสริมสมรรถนะยูเรเนียมของอิหร่าน

แผน 15 ข้อของทรัมป์เอง มีรายงานว่าเรียกร้องให้อิหร่าน "ยุติการเสริมสมรรถนะยูเรเนียมทั้งหมดบนแผ่นดินอิหร่าน" แต่เมื่อถูกถามเรื่องนี้ต้นสัปดาห์ รัฐมนตรีกลาโหม พีท เฮกเซธ พูดแค่ว่าอิหร่าน "จะไม่มีวันมีอาวุธนิวเคลียร์หรือเส้นทางไปสู่การมีอาวุธนิวเคลียร์"

การเจรจาระหว่างประเทศใช้เวลาหลายปีกว่าจะบรรลุแผนปฏิบัติการร่วมครอบคลุม (JCPOA) ปี 2015 ซึ่งจัดการกับประเด็นหินนี้อย่างละเอียดลออ

ทั้งสองฝ่ายพร้อมที่จะพูดคุยเรื่องข้อตกลงใหม่หรือยัง?

พันธมิตรในภูมิภาคของอิหร่าน

เครือข่ายพันธมิตรและตัวแทนในภูมิภาคของอิหร่าน ทั้งฮิซบอลเลาะห์ในเลบานอน กลุ่มฮูตีในเยเมน ฮามาสในกาซา และกลุ่มกองกำลังติดอาวุธต่างๆ ในอิรัก ให้อำนาจต่อรองในภูมิภาคแก่เตหะราน ทำให้อิหร่านสามารถใช้สิ่งที่เรียกกันว่า "การป้องกันเชิงรุก" ในความขัดแย้งที่ยืดเยื้อกับอิสราเอลและสหรัฐฯ

ตั้งแต่สงครามกาซาเริ่มขึ้นในเดือนตุลาคม 2023 เครือข่ายที่อิหร่านเรียกว่า "แกนแห่งการต่อต้าน" ก็ถูกโจมตีตลอดเวลา ส่วนหนึ่งคือระบอบการปกครองของอดีตเผด็จการซีเรีย บาชาร์ อัล-อัสซาด ก็ไม่มีอยู่แล้ว

แต่อิสราเอลมองสิ่งที่เรียกว่า "แกนแห่งความชั่วร้าย" ว่าเป็นภัยคุกคามต่อความอยู่รอด ที่ต้องกำจัดให้หมดสิ้น

ในช่วงที่เศรษฐกิจอิหร่านกำลังย่ำแย่ ชาวอิหร่านจำนวนมากก็อยากเห็นรัฐบาลใช้จ่ายกับการผจญภัยในต่างประเทศน้อยลง และทุ่มให้กับการทำให้ชีวิตพวกเขาดีขึ้นมากกว่า

แต่ยังไม่มีสัญญาณว่าอิหร่านพร้อมจะทิ้งพันธมิตร

การผ่อนคลายมาตรการคว่ำบาตร

ระบอบอิสลามต้องแบกรับมาตรการคว่ำบาตรระหว่างประเทศที่ร้ายแรงมาหลายสิบปี อิหร่านเรียกร้องให้ยกเลิกมาตรการคว่ำบาตรทั้งหมดของสหรัฐฯ และนานาชาติเป็นส่วนหนึ่งของข้อตกลง

เมื่อวันศุกร์ ประธานรัฐสภา โมฮัมหมัด บาเกร กอลีบาฟ กล่าวว่าทรัพย์สินอิหร่านที่ถูกอายัดมูลค่าประมาณ 120,000 ล้านดอลลาร์ (ราว 89,000 ล้านปอนด์) จะต้องถูกปล่อยก่อนที่การเจรจาจะเริ่ม

เขาบอกว่านี่เป็นหนึ่งในสองมาตรการที่ตกลงกันไว้ก่อนหน้านี้ (อีกอันคือการหยุดยิงในเลบานอน)

แต่แถลงการณ์เมื่อวันที่ 7 เมษายน ของนายกรัฐมนตรีปากีสถาน ชาห์บาซ ชารีฟ ที่ประกาศหยุดยิง 2 สัปดาห์ ไม่ได้พูดถึงการปล่อยทรัพย์สินที่ถูกอายัดเลย ยังไม่ชัดว่ากอลีบาฟอ้างถึงข้อตกลงอะไร

ดูไม่น่าเป็นไปได้อย่างมากว่ารัฐบาลทรัมป์จะยอมให้สัมปทานมหาศาลขนาดนี้แค่เพื่อให้การเจรจาเริ่มต้นได้

#Trump #Iran #KhargIsland #StraitOfHormuz #OilCrisis #USNEWS #USA #UsNews #MiddleEastConflict #USMilitary #IranWar #OilPrices #IRGC #Hezbollah #Israel #Iraq #GulfCrisis #MojtabaKhamenei #EnergyMarket #GlobalSupplyDisruption #PeteHegseth #USNavy #RegionalWar #ทรัมป์ #อิหร่าน #เกาะคาร์ก #ช่องแคบฮอร์มุซ #วิกฤตน้ำมัน #สงครามตะวันออกกลาง #กองทัพสหรัฐ #สงครามอิหร่าน #ราคาน้ำมัน #กองกำลังพิทักษ์การปฏิวัติ #เฮซบอลเลาะห์ #อิสราเอล #อิรัก #วิกฤตอ่าวเปอร์เซีย #คาเมเนอี #ตลาดพลังงาน #พลังงานโลก #เฮกเซธ #กองทัพเรือสหรัฐ #สงครามภูมิภาค