สหรัฐ-อิหร่านบรรลุข้อตกลง 60 วัน เปิดทางช่องแคบฮอร์มุซอีกครั้ง

สหรัฐ-อิหร่านบรรลุข้อตกลง 60 วัน เปิดทางช่องแคบฮอร์มุซอีกครั้ง

ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ และรองประธานาธิบดี เจดี แวนซ์ ร่วมลงนามดิจิทัลในบันทึกข้อตกลง (MOU) กับอิหร่าน ครอบคลุมการหยุดยิงทุกแนวรบ 60 วัน พร้อมเปิดช่องแคบฮอร์มุซคืนสู่การเดินเรือสากล โดยจะมีพิธีลงนามอย่างเป็นทางการที่กรุงเจนีวา ประเทศสวิตเซอร์แลนด์ ในวันศุกร์นี้

เมื่อคืนวันจันทร์ที่ผ่านมา ประธานาธิบดีโดนัลด์ ทรัมป์ (Donald Trump) แถลงว่าสหรัฐอเมริกาและอิหร่านได้บรรลุข้อตกลงเบื้องต้นในรูปแบบบันทึกความเข้าใจ (Memorandum of Understanding หรือ MOU) ซึ่งทั้งทรัมป์และรองประธานาธิบดี เจดี แวนซ์ (JD Vance) ได้ลงนามด้วยระบบดิจิทัลแล้ว โดยจะมีพิธีลงนามอย่างเป็นทางการที่กรุงเจนีวา ประเทศสวิตเซอร์แลนด์ ในวันศุกร์ที่จะถึงนี้

ทรัมป์เปิดเผยเรื่องนี้ระหว่างการแถลงข่าวร่วมกับประธานาธิบดีฝรั่งเศส เอ็มมานูเอล มาครง (Emmanuel Macron) ในการประชุม G7 ที่เมือง Evian-les-Bains ประเทศฝรั่งเศส เมื่อวันที่ 15 มิถุนายน พ.ศ. 2569

หัวใจของข้อตกลง: หยุดยิง 60 วัน และเปิดช่องแคบ

สาระสำคัญที่สุดของ MOU ฉบับนี้คือ การหยุดยิงในทุกแนวรบเป็นเวลา 60 วัน พร้อมกับการเปิดช่องแคบฮอร์มุซ (Strait of Hormuz) ซึ่งอิหร่านปิดตั้งแต่ช่วงต้นของสงคราม ช่องแคบแห่งนี้มีความสำคัญเชิงยุทธศาสตร์ระดับโลก เพราะเป็นเส้นทางขนส่งน้ำมันประมาณหนึ่งในห้าของโลก

ทรัมป์ระบุว่าช่องแคบ "เปิดบางส่วนแล้ว" และคาดว่าจะเปิดเต็มรูปแบบภายในวันศุกร์ อย่างไรก็ตาม ยังต้องใช้เวลาเพราะมีทุ่นระเบิดในช่องแคบที่ต้องกำจัดออกก่อน โดยอิหร่านจะรับผิดชอบความปลอดภัยของเรือเดินสมุทรที่ผ่านช่องแคบ ร่วมกับโอมาน

"ผมคิดว่ามันจะปรับตัวได้เร็วมาก โดยเฉพาะเรือบรรทุกน้ำมันขนาดใหญ่ ฝั่งน้ำมันนั้นน่าจะไหลได้เร็ว" เจ้าหน้าที่ระดับสูงของสหรัฐกล่าว

ระหว่างที่รอการลงนาม กองทัพเรือสหรัฐยืนยันว่าจะยังคงปิดล้อมท่าเรือทหารของอิหร่านต่อไปจนกว่าข้อตกลงจะสมบูรณ์อย่างเป็นทางการ

ไม่ใช่แค่ช่องแคบ: นิวเคลียร์และเศรษฐกิจอยู่ในดีลด้วย

เจ้าหน้าที่ระดับสูงของสหรัฐแถลงว่า MOU ครอบคลุมหัวข้อที่กว้างกว่าแค่ช่องแคบ โดยจะมีการ ตรวจสอบว่าอิหร่านไม่ได้สร้างอาวุธนิวเคลียร์ และไม่ได้สนับสนุนการก่อการร้ายในภูมิภาค เพื่อแลกกับการเปิดเศรษฐกิจอิหร่าน

อย่างไรก็ตาม ฝ่ายสหรัฐยืนยันชัดเจนว่า ณ ขณะนี้ยังไม่ได้ปล่อยเงินสินทรัพย์อายัดของอิหร่านแม้แต่บาทเดียว และยังไม่มีสิ่งที่อิหร่านต้องทำเป็นขั้นตอนเพื่อได้รับการยกเว้นมาตรการคว่ำบาตร แต่ขึ้นอยู่กับพฤติกรรมโดยรวมของอิหร่าน

"เศรษฐกิจของพวกเขาอยู่ในสภาพย่ำแย่ และพวกเขาต้องการความช่วยเหลืออย่างเร่งด่วน หวังว่าเราจะหาทางไปสู่ข้อตกลงที่ดีได้เร็วๆ" เจ้าหน้าที่สหรัฐกล่าว

อิหร่านเองยืนยันข้อตกลงดังกล่าว โดยรองรัฐมนตรีต่างประเทศ คาเซม กอริบาบาดี (Kazem Gharibabadi) ยืนยันว่าข้อตกลงสำเร็จแล้วและจะมีพิธีลงนามในสวิตเซอร์แลนด์

ปมเลบานอนยังไม่ลงตัว

ฝ่ายอิหร่านอ้างว่าข้อตกลงรวมถึง การหยุดยิงในเลบานอน ด้วย แต่รัฐมนตรีกลาโหมอิสราเอลประกาศชัดว่าไม่มีแผนถอนกำลังทหารออกจากเลบานอนตอนใต้ ทำให้เจ้าหน้าที่สหรัฐต้องชี้แจงว่า การถอนทหารอิสราเอลออกจากเลบานอน "ไม่ใช่เงื่อนไขของข้อตกลง"

"ข้อตกลงนี้คือการหยุดยิง และไม่ใช่การหยุดยิงทางเดียว หากอิหร่านควบคุมฮิซบอลเลาะห์ไม่ได้ และกลุ่มนั้นโจมตีอิสราเอล อิสราเอลก็มีสิทธิ์ป้องกันตัวเองและตอบโต้" เจ้าหน้าที่ระดับสูงของสหรัฐกล่าว

สาระสำคัญใน MOU:

• หยุดยิงทุกแนวรบ 60 วัน
• เปิดช่องแคบฮอร์มุซ (ไม่มีค่าผ่านทาง 60 วัน)
• ตรวจสอบโปรแกรมนิวเคลียร์อิหร่านเพื่อให้แน่ใจว่าไม่ผลิตอาวุธ
• สหรัฐยังไม่ปล่อยเงินสินทรัพย์อายัดของอิหร่าน
• กองทัพเรือสหรัฐยังคงอยู่ในภูมิภาคจนกว่าการลงนามอย่างเป็นทางการจะเสร็จสิ้น
• พิธีลงนามอย่างเป็นทางการ: วันศุกร์ที่ 19 มิถุนายน พ.ศ. 2569 ที่เจนีวา

ที่มา : ABC News

tag:#อิหร่าน #ทรัมป์ #ช่องแคบฮอร์มุซ #ตะวันออกกลาง #ข้อตกลงสันติภาพ #หยุดยิง #MOU #Iran #Trump #StraitOfHormuz #MiddleEast #PeaceDeal #Ceasefire #IranDeal